Bài 3: Sự điện li của nước – pH và Chất chỉ thị axit-bazơ

1. Nước là chất điện li rất yếu

1.1. Sự điện li của nước

– Nước là chất điện rất yếu.

– Phương trình điện li: H2O ⇔ H+ + OH

1.2. Tích số ion của nước

– Ở 25OC, hằng số KH2O gọi là tích số ion của nước.

KH2O = [H+]. [OH ]   = 10-14

→ [H+] = [OH ] = 10-7

– Nước là môi trường trung tính, nên môi trường trung tính là môi trường trong đó [H+] = [OH] = 10-7 

1.3. Ý nghĩa tích số ion của nước

*Trong môi trường axit

Ví dụ: Tính [H+]  và [OH ]  của dung dịch HCl 10-3 M.

        HCl →      H+      + Cl

       10-3 M → 10-3 M    

⇒ [H+] = [HCl] = 10-3

⇒ ([O{H^ – }] = frac{{{{10}^{ – 14}}}}{{[{H^ + }]}} = frac{{{{10}^{ – 14}}}}{{{{10}^{ – 3}}}} = {10^{ – 11}}M)

⇒ [H+] > [OH] hay [H+] >10-7 M.

READ:  Bài 1 trang 69 SGK Địa lí 9 - Địa Lý

*Trong môi trường bazơ

Ví dụ: Tính [H+] và [OH] của dung dịch NaOH 10-5 M

     NaOH → Na+ + OH

    10-5 M  →         10-5 M

⇒ [OH] = [NaOH] = 10-5 M

⇒ ([{H^ + }] = frac{{{{10}^{ – 14}}}}{{[O{H^ – }]}} = frac{{{{10}^{ – 14}}}}{{{{10}^{ – 5}}}} = {10^{ – 9}}M)

⇒ [OH] > [H+]  

* Kết luận

Vậy [H+] là đại lượng đánh giá độ axít, độ bazơ của dung dịch.

Mt trung tính: [H+]  = 10-7 M

Mt bazơ  :       [H+]  <10-7 M

Mt axít:          [H+]  > 10-7 M  

2. Khái niệm về pH, chất chỉ thị axit bazơ

2.1. Khái niệm pH

Dung dịch được sử dụng nhiều thường có [H+]  trong khoảng 10 -1 à 10-14 M. Để tránh ghi giá trị [H+]   với số mũ âm, người ta dùng pH.

Công thức: [H+]  = 10-pH M  hay pH= -lg [H+]

Nếu [H+]   = 10-a M  thì pH = a

Ví dụ: 

[H+]   = 10-3 M ⇒ pH=3 môi trường axít

[H+] = 10-11 M ⇒ pH = 11: môi trường bazơ

[H+]= 10-7 M ⇒ pH = 7 :môi trường trung tính.

2.2. Chất chỉ thị Axit – bazơ

– Là chất có màu biến đổi phụ thuộc vào giá trị pH của dung dịch

– Ví dụ: Quỳ tím, phenolphtalein

Màu của chất chỉ thị vạn năng

Hình 1: Màu của chất chỉ thị vạn năng

(Thuốc thử MERCK của Đức) ở các giá trị pH khác nhau

https://www.youtube.com/watch?v=lygIZlWBBSk

Video 1: Chỉ thị đo pH từ bắp cải tím

READ:  Bài 6 trang 10 SGK Đại số 10 - Môn Toán

Bài 1:

Có 5 dung dịch NH3, HCl, NH4Cl, Na2CO3, CH3COOH được đánh ngẫu nhiên là A, B, C, D, E. Giá trị pH và khả năng dẫn điện của dung dịch theo bảng sau:

– Dung dịch A:

+ pH: 5,15

+ Khả năng dẫn điện: Tốt

– Dung dịch B:

+ pH: 10,35

+ Khả năng dẫn điện: Tốt

– Dung dịch C:

+ pH : 4,95

+ Khả năng dẫn điện: Kém

– Dung dịch D:

+ pH : 1,25

+ Khả năng dẫn điện: Tốt

– Dung dịch E:

+ pH : 10,60

+ Khả năng dẫn điện: Kém

Các dung dịch A, B, C, D, E lần lượt là:

Hướng dẫn:

Các chất điện ly mạnh và phân ly ra càng nhiều ion so với số phân tử chất ban đầu thì dẫn điện càng mạnh

Chất dẫn điện tốt: HCl; NH4Cl; Na2CO3

Chất dẫn điện kém là: CH3COOH; NH3

Độ pH tăng dần: HCl; CH3COOH; NH4Cl; NH3; Na2CO3

Bài 2:

Cho các dung dịch có cùng nồng độ mol/l: NaHCO3 (1), Na2CO3 (2), NaCl (3), NaOH (4). pH của các dung dịch tăng theo thứ tự:

Hướng dẫn:

NaOH là bazơ mạnh nên có pH lớn nhất

Muối Na2CO3 có pH > muối NaHCO3 vì HCO3 vẫn còn 1 Hidro có khả năng phân ly thành H+ nhưng vẫn có tính bazo mà không đáng kể

NaCl là muối trung tính nên pH thấp nhất

Vậy ta kết luận pH của các dung dịch tăng theo thứ tự: 3, 1, 2, 4.

READ:  Bài 42 trang 31 SGK Toán 8 tập 2 - Môn Toán

Bài 3:

Cho V lít dung dịch Ba(OH)2 0,025M vào 200ml dung dịch X có pH = 1 gồm HNO3 và HCl, thu được dung dịch có pH = 2. Giá trị của V là:

Hướng dẫn:

pH dung dịch sau = 2 < 7 ⇒ H+ dư

⇒ nH+ – nOH– = nH+ (sau)

⇒ 0,02 – 0,05V = 0,01.(V + 0,2)

⇒ V = 0,3 lit 

Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Đáp án

Khuyễn Mãi Hot

Bài viết hay nhất

Hno3 Loãng Không Tác Dụng Với Kim Loại Nào, Khi Kim Loại Tác Dụng Với Hno3:
Hno3 Loãng Không Tác Dụng Với Kim Loại Nào, Khi Kim Loại Tác Dụng Với Hno3:
Tổng Hợp Các Công Thức Toán Lớp 5, Tổng Hợp Công Thức Toán Tiểu Học
Tổng Hợp Các Công Thức Toán Lớp 5, Tổng Hợp Công Thức Toán Tiểu Học
Khái Niệm Và Công Thức Tính Lực Căng Dây Lớp 10, Vật Lý 10 Công Thức Tính Nhanh
Khái Niệm Và Công Thức Tính Lực Căng Dây Lớp 10, Vật Lý 10 Công Thức Tính Nhanh
Một số bạn đang đua đòi theo lối ăn mặc không lành mạnh không phù hợp với lứa tuổi học sinh hãy nghị luận thuyết phục các bạn ăn mặc sao cho phù hợp – Bài văn mẫu lớp 7 | Lize.vn
20 Đoạn văn viết về Tết bằng tiếng Anh hay & ngắn gọn – Hướng dẫn viết đoạn văn nói về Tết bằng tiếng Anh | Lize.vn
Stt Thả Thính Bằng Môn Lý – Thả Thính Bằng Môn Học Bá Nhất Quả Đất
Stt Thả Thính Bằng Môn Lý – Thả Thính Bằng Môn Học Bá Nhất Quả Đất
Công Thức Tính Cạnh Tam Giác Thường, Và Tam Giác Vuông, Định Lý Cos
Công Thức Tính Cạnh Tam Giác Thường, Và Tam Giác Vuông, Định Lý Cos
Công Thức Tính Chiều Cao Hình Tam Giác Lớp 5, Kiến Thức Trọng Tâm Diện Tích Tam Giác Toán Lớp 5
Công Thức Tính Chiều Cao Hình Tam Giác Lớp 5, Kiến Thức Trọng Tâm Diện Tích Tam Giác Toán Lớp 5
Điện Hóa Trị Là Gì – Điện Hóa Trị Của Kali Trong Kcl Là
Điện Hóa Trị Là Gì – Điện Hóa Trị Của Kali Trong Kcl Là
Câu hỏi trắc nghiệm Atlat Địa lý Việt Nam trang 4, 5 (Có đáp án) – Bài tập trắc nghiệm Atlat Địa lý trang 4, 5 | Lize.vn
Nacl + H2O Không Màng Ngăn, Điện Phân Dung Dịch Nacl Không Màng Ngăn
Nacl + H2O Không Màng Ngăn, Điện Phân Dung Dịch Nacl Không Màng Ngăn
Nghị luận xã hội 200 chữ bàn về lạc quan – Dàn ý + 10 Bài văn mẫu nghị luận bàn về lạc quan | Lize.vn
Tính Hóa Trị Của Nhóm So3 Hóa Trị Mấy, Brom Hóa Trị Mấy
Tính Hóa Trị Của Nhóm So3 Hóa Trị Mấy, Brom Hóa Trị Mấy
Tả cô giáo hoặc thầy giáo của em trong một giờ học mà em nhớ nhất – Những bài văn mẫu hay tả thầy cô giáo lớp 5, 6 | Lize.vn
Công Thức Cấu Tạo Của Glucozo, Glucozơ, Trắc Nghiệm Hóa Học Lớp 12
Công Thức Cấu Tạo Của Glucozo, Glucozơ, Trắc Nghiệm Hóa Học Lớp 12